akcja Pajacyk

www.krokpokroku.org

ABAI

Zdrowie i choroba w świetle warunkowania klasycznego

Przemysław Bąbel
Instytut Psychologii Uniwersytetu Jagiellońskiego
Polskie Towarzystwo Psychologii Behawioralnej

Na procesy chorobowe i lecznicze wpływ mają nie tylko czynniki specyficzne, ale i niespecyficzne. Czynniki niespecyficzne są wspólne dla różnych chorób i metod leczenia (tzw. common factors). Zalicza się do nich m.in. osobę lekarza lub terapeuty, badanie, postawienie diagnozy, „zewnętrzne” cechy czynników specyficznych (m.in. nazwa, wygląd, forma, kształt, kolor, smak i zapach) oraz okoliczności, miejsce i kontekst stosowania czynników specyficznych (m.in. wygląd gabinetu, prestiż szpitala, tytuł naukowy lekarza). Referat stanowi próbę spojrzenia na czynniki specyficzne i niespecyficzne z punktu widzenia procesu warunkowania klasycznego. Czynniki specyficzne potraktowane zostaną jako bodźce bezwarunkowe, a niespecyficzne jako bodźce warunkowe. Dzięki takiemu zabiegowi możliwe będzie wykorzystanie zjawisk charakterystycznych dla warunkowania klasycznego do przeprowadzenia analizy genezy i mechanizmów wpływu czynników niespecyficznych zarówno na proces powstawania i utrzymywania się choroby, jak i jej ustępowania.